แบงก์ชาติชี้เศรษฐกิจอีสาน ไตรมาส 2 ทรงตัว ลุ้นครึ่งปีหลังกลับมาขยายตัว

วันที่ 17 สิงหาคม 2569 ดร.ทรงธรรม ปิ่นโต ผู้อำนวยการอาวุโส ธนาคารแห่งประเทศไทย สำนักงานภาคตะวันออกเฉียงเหนือ แถลงภาวะเศรษฐกิจและการเงินภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ไตรมาส 2 ปี 2569 โดยระบุว่า ภาพรวมเศรษฐกิจอีสานในไตรมาสนี้อยู่ในภาวะ “ทรงตัว” จากไตรมาสก่อน แม้ในช่วงปลายไตรมาสจะมีมาตรการภาครัฐเข้ามาช่วยพยุงกำลังซื้อก็ตาม

ค่าครองชีพสูง กดกำลังซื้อคนอีสาน

ปัจจัยสำคัญที่กดดันเศรษฐกิจมาจากการบริโภคภาคเอกชนที่หดตัว หลังประชาชนเผชิญค่าครองชีพสูงขึ้น โดยเฉพาะผลจากสถานการณ์ความขัดแย้งในตะวันออกกลางที่กระทบทั้งราคาน้ำมันเชื้อเพลิงและราคาสินค้าอุปโภคบริโภค ทำให้กำลังซื้อที่เดิมเปราะบางอยู่แล้วได้รับแรงกดดันเพิ่มขึ้น

ข้อมูลของ ธปท. ระบุว่า แม้จะมีมาตรการช่วยพยุงการบริโภคในเดือนมิถุนายน แต่ยังไม่เพียงพอที่จะชดเชยผลกระทบในช่วงก่อนหน้า ส่งผลให้เศรษฐกิจอีสานไตรมาส 2 ยังไม่สามารถกลับมาขยายตัวได้ 

ท่องเที่ยวหดตัว นักท่องเที่ยวกำลังซื้อสูงลดลง

ภาคการท่องเที่ยวเป็นอีกส่วนที่ได้รับผลกระทบ โดยรายได้จากการท่องเที่ยวหดตัว เนื่องจากนักท่องเที่ยวกำลังซื้อสูงจากนอกภาคเดินทางเข้ามาน้อยลง สอดคล้องกับจำนวนเที่ยวบินที่ปรับลดลง แม้กลุ่มนักท่องเที่ยวระยะใกล้และการเดินทางท่องเที่ยวภายในภูมิภาคจะขยายตัวก็ตาม

ข้อมูลในเอกสารแถลงข่าวยังชี้ว่า แม้จำนวนผู้เยี่ยมเยือนเพิ่มขึ้น แต่ส่วนหนึ่งเป็นการท่องเที่ยวกันเองของคนในภูมิภาค ขณะที่นักท่องเที่ยวกำลังซื้อสูงจากนอกภาค ซึ่งปกติมีสัดส่วนการใช้จ่ายในอีสานสูงถึงประมาณ 1 ใน 5 ลดลง จึงทำให้รายได้ท่องเที่ยวไม่ได้เพิ่มขึ้นตามจำนวนผู้เดินทาง

เกษตร–อุตสาหกรรมกลับมาขยายตัว แต่ผลดีส่งถึงคนส่วนใหญ่จำกัด

ด้านบวกของเศรษฐกิจอีสานอยู่ที่รายได้เกษตรกรและการผลิตภาคอุตสาหกรรมที่กลับมาขยายตัว โดยภาคเกษตรได้รับแรงสนับสนุนจากผลผลิตยางพาราและราคามันสำปะหลังที่ปรับดีขึ้น ขณะที่ภาคอุตสาหกรรมได้แรงหนุนจากความต้องการชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์ของคู่ค้าที่ยังมีต่อเนื่อง

อย่างไรก็ตาม ผลดีดังกล่าวยังส่งผ่านไปถึงประชาชนส่วนใหญ่ในภาคอีสานได้ไม่มากนัก เพราะเกษตรกรต้องเผชิญต้นทุนการผลิตที่สูงขึ้น ขณะที่อุตสาหกรรมที่ขยายตัวมีสัดส่วนการจ้างงานค่อนข้างน้อย โดยกลุ่มการผลิตที่ขยายตัวมีสัดส่วนการจ้างงานเพียงประมาณ 10% ของการจ้างงานภาคการผลิตอีสานทั้งหมด

ครึ่งปีหลังมีโอกาสฟื้น แต่ยังมีความเสี่ยง

สำหรับแนวโน้มช่วงครึ่งปีหลัง 2569 ธปท. คาดว่าเศรษฐกิจอีสานมีโอกาส “กลับมาขยายตัว” จากการบริโภคภาคเอกชนที่มีแนวโน้มดีขึ้นตามมาตรการสนับสนุนการใช้จ่ายของภาครัฐ ประกอบกับภาคการท่องเที่ยวที่คาดว่าจะทยอยฟื้นตัว

อย่างไรก็ตาม ยังต้องติดตามความไม่แน่นอนจากสถานการณ์ความขัดแย้งในตะวันออกกลาง ซึ่งอาจกระทบต่อราคาน้ำมันและค่าครองชีพ รวมถึงความเสี่ยงด้านสภาพอากาศและภัยแล้งในช่วงครึ่งปีหลัง จากปริมาณฝนที่ลดลงและปริมาณน้ำกักเก็บในเขื่อนขนาดใหญ่หลายแห่งที่ยังอยู่ในระดับต่ำ

เมื่อพิจารณาตลอดทั้งปี 2569 ธปท. ประเมินว่า เศรษฐกิจอีสานจะอยู่ในช่วง “ทรงตัวถึงขยายตัวได้เล็กน้อย” 

แบงก์ชาติเดินหน้าช่วย SMEs–แก้หนี้ครัวเรือน

ท่ามกลางการฟื้นตัวที่ยังจำกัด ธปท. เดินหน้าดูแลเศรษฐกิจควบคู่กับมาตรการเฉพาะจุด โดยเฉพาะการช่วยเหลือประชาชนและ SMEs ทั้งการเพิ่มโอกาสเข้าถึงแหล่งเงินทุน การแก้ปัญหาหนี้ครัวเรือน และการลดต้นทุนทางการเงิน

โครงการ SMEs Credit Boost มียอดอนุมัติสินเชื่อแล้วราว 50,000 ล้านบาท พร้อมเดินหน้า SMEs Secure+ และ SMEs Credit Portal เพื่อช่วยให้ธุรกิจที่มีศักยภาพสามารถเข้าถึงเงินทุน ลงทุน ปรับตัว และรักษาการจ้างงานได้ 

ส่วนโครงการ “ปิดหนี้ไว ไปต่อได้” มีการปรับโครงสร้างหนี้แล้วเกือบ 140,000 บัญชี ขณะเดียวกัน การปรับลดหรือยกเลิกค่าธรรมเนียมบริการทางการเงินหลายรายการ คาดว่าจะช่วยลดภาระของประชาชนและภาคธุรกิจได้ประมาณ 5,000 ล้านบาทต่อปี