มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี ร่วมกับสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) เปิดตัว “MUSYA AI” ปัญญาประดิษฐ์ช่วยวิเคราะห์ข้อมูลและออกแบบนโยบายสุขภาพให้เหมาะกับบริบทของแต่ละพื้นที่ มุ่งแก้ปัญหาอุบัติเหตุทางถนน อาหารและโภชนาการ และสุขภาพจิต พร้อมต่อยอดการพัฒนาจากเขตสุขภาพที่ 10 สู่พื้นที่อื่นในระดับภูมิภาค
เมื่อวันที่ 16 ตุลาคม 2569 ณ โรงแรมสุนีย์แกรนด์ แอนด์ คอนเวนชั่น เซ็นเตอร์ จังหวัดอุบลราชธานี มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี จัดงานแถลงข่าว “MUSYA AI: จากเขตสุขภาพที่ 10 สู่การขยายผลระดับภูมิภาค” ภายใต้โครงการ “MUSYA AI: เพื่อนรักนักออกแบบนโยบายสุขภาพอัจฉริยะสำหรับเขตสุขภาพที่ 10” ซึ่งได้รับการสนับสนุนจาก สสส.
ภายในงานมี ศาสตราจารย์ ดร.ทวนทอง จุฑาเกตุ รองอธิการบดีฝ่ายวิจัยและนวัตกรรม มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี เป็นประธาน นายแพทย์พิทักษ์พงษ์ จันทร์แดง นายแพทย์สาธารณสุขจังหวัดอุบลราชธานี กล่าวต้อนรับ และ ดร.ณัฐพันธุ์ ศุภกา ผู้ช่วยผู้จัดการกองทุน และรักษาการผู้อำนวยการสำนักนโยบาย ยุทธศาสตร์ และนวัตกรรม สสส. กล่าวถึงการสนับสนุนโครงการ
ศาสตราจารย์ ดร.ระพีพันธ์ ปิตาคะโส อาจารย์ประจำภาควิชาวิศวกรรมอุตสาหการ คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี ในฐานะหัวหน้าโครงการวิจัย เปิดเผยว่า MUSYA AI พัฒนาขึ้นเพื่อสนับสนุนหน่วยงานสาธารณสุขในการวิเคราะห์สถานการณ์ ออกแบบมาตรการ และเตรียมข้อเสนอประกอบการตัดสินใจเชิงนโยบายอย่างเป็นระบบ โดยใช้ข้อมูลและปัญญาประดิษฐ์เป็นเครื่องมือช่วยทำงาน
ระบบเริ่มพัฒนาจากบริบทของเขตสุขภาพที่ 10 ครอบคลุม 5 จังหวัด ได้แก่ อุบลราชธานี อำนาจเจริญ ศรีสะเกษ ยโสธร และมุกดาหาร เน้นประเด็นสุขภาพสำคัญ 3 ด้าน คือ อุบัติเหตุทางถนน อาหารและโภชนาการ และสุขภาพจิต ซึ่งเชื่อมโยงกับพฤติกรรม สภาพแวดล้อม และเงื่อนไขเฉพาะของแต่ละพื้นที่
หัวใจของ MUSYA AI คือการบูรณาการข้อมูลสุขภาพจากหลายแหล่ง ร่วมกับเทคโนโลยีการเรียนรู้ของเครื่อง การวิเคราะห์ข้อมูลขนาดใหญ่ และการประมวลผลภาษาธรรมชาติ เพื่อช่วยวิเคราะห์ปัจจัยเสี่ยง คาดการณ์แนวโน้ม และสังเคราะห์ทางเลือกเชิงนโยบายที่มีหลักฐานรองรับ รวมถึงสนับสนุนการจัดทำข้อเสนอเชิงนโยบายฉบับย่อ หรือ Policy Brief ให้เหมาะสมกับแต่ละจังหวัด
ระบบออกแบบสำหรับผู้ใช้งาน 3 กลุ่มหลัก ได้แก่ ผู้เสนอนโยบายและผู้บริหาร ผู้ขับเคลื่อนนโยบายหรือเจ้าหน้าที่ปฏิบัติงาน และนักวิชาการหรือนักวิจัย มีเครื่องมือทั้งหน้าจอรายงาน การวิเคราะห์สถานการณ์ การจำลองสถานการณ์ และการติดตามการดำเนินนโยบาย เพื่อเชื่อมโยงข้อมูลสู่การวางแผนและการปฏิบัติงานจริง
กิจกรรมภายในงานประกอบด้วยการแนะนำและสาธิตการใช้งาน โดยศาสตราจารย์ ดร.ระพีพันธ์ ปิตาคะโส และผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.สรายุทธ กรวิรัตน์ นักวิจัยร่วม พร้อมเวทีแลกเปลี่ยนประสบการณ์จากผู้ใช้งานของสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดอุบลราชธานี ตั้งแต่การนำข้อมูลเข้าสู่ระบบ การวิเคราะห์ประเด็นสุขภาพ ไปจนถึงการเตรียมข้อเสนอประกอบการวางแผน
นอกจากนี้ ยังเปิดเวทีแลกเปลี่ยนแนวทางประยุกต์ใช้ AI ตามบริบทของพื้นที่ ร่วมกับผู้แทนจากเขตสุขภาพที่ 7, 8, 9 และ 10 เพื่อพัฒนาความร่วมมือและวางแนวทางขยายผล MUSYA AI โดยมุ่งนำองค์ความรู้และประสบการณ์จากเขตสุขภาพที่ 10 ไปสนับสนุนการออกแบบนโยบายสุขภาพในพื้นที่อื่นต่อไป
ที่มา: ทิพย์วรรณ เวฬุวนาธร นักประชาสัมพันธ์ชำนาญการ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี ภาพ/ข่าว
