นักเรียนยุวมัคคุเทศก์โรงเรียนศรีเมืองวิทยาคาร พบซากดึกดำบรรพ์ที่แหล่งโคกผาส่วม อำเภอศรีเมืองใหม่ จังหวัดอุบลราชธานี ก่อนประสานนักบรรพชีวินวิทยาจากมหาวิทยาลัยมหาสารคามเข้าตรวจสอบ และร่วมลงพื้นที่กู้เก็บตัวอย่างเพื่อนำไปศึกษาวิจัยเพิ่มเติม
การค้นพบเกิดขึ้นเมื่อวันที่ 19 กันยายน 2569 ระหว่างที่นักเรียนยุวมัคคุเทศก์จากศูนย์การเรียนรู้อุทยานธรณี โรงเรียนศรีเมืองวิทยาคาร ลงพื้นที่สำรวจแหล่งซากดึกดำบรรพ์โคกผาส่วม หลังพบซากดึกดำบรรพ์ นักเรียนได้แจ้งข้อมูลให้ ดร.สิตะ มานิตกุล นักบรรพชีวินวิทยาจากศูนย์วิจัยและการศึกษาบรรพชีวินวิทยา มหาวิทยาลัยมหาสารคาม เพื่อประสานการตรวจสอบทางวิชาการ
ต่อมาเมื่อวันที่ 8 พฤศจิกายน 2569 นักเรียนได้กลับลงพื้นที่ร่วมกับ ดร.สิตะ เพื่อกู้เก็บตัวอย่างอย่างเหมาะสมสำหรับนำไปวิเคราะห์และบันทึกข้อมูลทางบรรพชีวินวิทยา การศึกษาตัวอย่างครั้งนี้อาจช่วยเพิ่มความเข้าใจเกี่ยวกับสิ่งมีชีวิตในอดีตและพัฒนาการทางธรณีวิทยาของพื้นที่
.
โคกผาส่วมเป็นแหล่งธรณีวิทยาที่มีความสำคัญระดับนานาชาติของอุทยานธรณีอุบลราชธานี และเป็นพื้นที่ศึกษาวิจัยด้านบรรพชีวินวิทยา โดย ดร.สิตะ เป็นหนึ่งในนักวิจัยที่เคยเผยแพร่ผลงานเกี่ยวกับซากดึกดำบรรพ์โคกผาส่วม และร่วมวิจัยไดโนเสาร์นาคาไททัน (Nagatitan) ซึ่งเป็นไดโนเสาร์ชนิดใหม่ของโลกที่ค้นพบในประเทศไทยลำดับที่ 14
การลงพื้นที่ครั้งนี้เปิดโอกาสให้นักเรียนได้เรียนรู้ตั้งแต่การสำรวจ การแจ้งข้อมูลเมื่อพบซากดึกดำบรรพ์ ไปจนถึงการกู้เก็บตัวอย่างร่วมกับนักวิจัย สอดคล้องกับแนวทางของอุทยานธรณีโลกของยูเนสโกที่ให้ความสำคัญกับการเรียนรู้จากพื้นที่จริงและการมีส่วนร่วมของชุมชนในการอนุรักษ์มรดกทางธรณีวิทยา ประสบการณ์จากการสำรวจยังช่วยให้ยุวมัคคุเทศก์นำเรื่องราวของโคกผาส่วมไปถ่ายทอดแก่ผู้มาเยือนและคนในชุมชนได้จากสิ่งที่ได้พบด้วยตนเอง
ข้อมูลจากเพจ Ubon Ratchathani Geopark - อุทยานธรณี อุบลราชธานี
